Fyzje Hallum

wurkje oan moarn, mei de krêft fan hjoed

Gemeente Noardeast-Fryslân

Energieprogramma Noardeast-Fryslân

Hoe wil de gemeente richting 2035 omgaan met energie, lokale opwek en een steeds voller elektriciteitsnet?

De gemeente Noardeast-Fryslân werkt aan een Energieprogramma voor de komende jaren.

Daarin wordt vastgelegd welke richting de gemeente op wil met energie, verduurzaming en lokale opwek. De blik ligt vooral op 2035, met als langere doelstelling een duurzame energievoorziening in 2050.

Het Energieprogramma gaat niet alleen over zonnepanelen of windmolens. Ook netcongestie, energieopslag, lokaal gebruik, bedrijvigheid, woningbouw en de vraag hoe inwoners en dorpen kunnen meeprofiteren spelen een rol.

Waarom komt er een Energieprogramma?

De manier waarop we energie gebruiken verandert snel.

Woningen gebruiken steeds vaker elektriciteit voor verwarming en vervoer. Bedrijven willen verduurzamen en elektrificeren. Tegelijk raakt het elektriciteitsnet op steeds meer plekken vol.

Daardoor is energie niet meer alleen een technisch onderwerp. Het raakt ook woningbouw, bedrijvigheid, werkgelegenheid, bereikbaarheid van het net en de leefomgeving.

De gemeente wil daarom meer samenhang aanbrengen in de verschillende ontwikkelingen.

In het Energieprogramma wordt onder andere gekeken naar:

  • hoeveel duurzame energie in 2035 nodig is;
  • hoeveel daarvan lokaal kan worden opgewekt;
  • hoe vraag en aanbod beter op elkaar kunnen worden afgestemd;
  • hoe het elektriciteitsnet zo goed mogelijk kan worden benut;
  • welke rol bewezen technieken zoals zon, wind en opslag kunnen spelen;
  • onder welke voorwaarden nieuwe ontwikkelingen mogelijk zijn;
  • hoe inwoners, dorpen en bedrijven kunnen meeprofiteren.

Uitgangspunten van de gemeente

De gemeenteraad heeft voor het Energieprogramma een aantal uitgangspunten meegegeven.

Zo ligt de nadruk op technieken die de komende jaren ook daadwerkelijk toepasbaar zijn. Ook wil de gemeente zoveel mogelijk werken volgens het principe lokaal opwekken en lokaal gebruiken.

Hoe beter vraag en aanbod in de omgeving op elkaar aansluiten, hoe minder druk dat kan geven op het elektriciteitsnet.

Daarnaast is een belangrijk uitgangspunt dat de Mienskip moet kunnen meeprofiteren van lokale energieprojecten. Daarbij wordt gekeken naar mogelijkheden voor lokaal eigendom en andere vormen van deelname.

Hoe dit uiteindelijk precies wordt ingericht, wordt in het verdere traject uitgewerkt.

Inwoners denken mee

Bij het opstellen van het Energieprogramma betrekt de gemeente inwoners en andere belanghebbenden op verschillende manieren.

Er zijn drie belangrijke participatietrajecten:

  • het Burgerforum Noardeast-Fryslân;
  • de Omgevingsadviesraad Hallum;
  • de Omgevingsadviesraad Betterwird in Dokkum.

De trajecten hebben ieder hun eigen onderwerp en schaal, maar de uitkomsten worden gebruikt bij het verder uitwerken van het Energieprogramma.

Burgerforum Noardeast-Fryslân

Het Burgerforum kijkt naar het energiebeleid voor de hele gemeente.

Ongeveer 30 inwoners gaan met elkaar in gesprek over keuzes rond lokale energieopwekking en de inrichting van het toekomstige energiesysteem.

Voorafgaand aan het Burgerforum kunnen inwoners deelnemen aan een online raadpleging. Daarin worden verschillende keuzes en dilemma's voorgelegd.

Onderwerpen kunnen bijvoorbeeld zijn:

  • hoeveel lokale energieopwek wenselijk is;
  • waar energievoorzieningen wel of niet passend zijn;
  • voorwaarden voor zonne- en windenergie;
  • lokaal eigendom;
  • hoe inwoners en dorpen kunnen meeprofiteren;
  • welke rol de gemeente daarbij moet spelen.

Het Burgerforum gebruikt de uitkomsten van de raadpleging als input en werkt toe naar een advies voor de gemeenteraad.

Wie zitten er in de OAR?

Een goede balans in de Omgevingsadviesraad is belangrijk.

In een OAR horen verschillende belangen vertegenwoordigd te zijn. Dus niet alleen ondernemers of initiatiefnemers, maar juist ook inwoners, maatschappelijke organisaties en mensen die kritisch zijn op mogelijke ontwikkelingen.

De OAR wordt geleid door een onafhankelijke voorzitter. De OAR Hallum wordt geleid door onafhankelijk voorzitter Henk Feitsma.

Tijdens het traject wordt ook gekeken of alle relevante belangen voldoende vertegenwoordigd zijn en of er nog stemmen ontbreken.

[Samenstelling wordt bijgewerkt na de eerste bijeenkomst]

Bewonersplatform Hallum

Naast de Omgevingsadviesraad komt er voor Hallum een bewonersplatform.

Het bewonersplatform vormt als het ware de tweede ring rond de OAR. Niet iedere inwoner kan of wil zelf aan de overlegtafel zitten, terwijl het wel belangrijk is dat meer mensen hun vragen, zorgen en ideeën kunnen meegeven.

Vanuit Hallum nemen 2 tot 3 inwoners als afvaardiging deel aan de Omgevingsadviesraad. Het bewonersplatform helpt deze vertegenwoordigers om breder contact te houden met inwoners.

Het platform kan bijvoorbeeld:

  • onderwerpen vooraf bespreken;
  • vragen en aandachtspunten verzamelen;
  • terugkijken op wat in de OAR is besproken;
  • verschillende geluiden uit Hallum meegeven aan de inwoners die aan de OAR-tafel zitten.

Volgens de huidige opzet kan iedere inwoner deelnemen aan het bewonersplatform.

Daarnaast is er voor inwoners die vooral op de hoogte willen blijven een nieuwsbrief en informatie via de website.

Zodra meer bekend is over de praktische inrichting en bijeenkomsten van het bewonersplatform, werken we deze informatie verder bij.

Bewonersplatform en Burgerforum: wat is het verschil?

Naast het bewonersplatform in Hallum organiseert de gemeente ook een Burgerforum over lokale energieopwekking.

Dat is een ander traject.

Het bewonersplatform Hallum hoort direct bij de Omgevingsadviesraad Hallum. Het gaat dus over het lokale energievraagstuk in en rond Hallum en ondersteunt de inwoners die deelnemen aan de OAR.

Het Burgerforum Noardeast-Fryslân kijkt juist gemeentebreed naar keuzes rond lokale energieopwekking en toekomstig energiebeleid. Daar doen inwoners uit de hele gemeente aan mee.

Kort gezegd:

  • Bewonersplatform Hallum: lokaal, gekoppeld aan de OAR Hallum;
  • Burgerforum Noardeast-Fryslân: gemeentebreed, gekoppeld aan het Energieprogramma.

Het bewonersplatform levert via de OAR input voor het lokale traject in Hallum. Het Burgerforum levert gemeentebrede input voor het Energieprogramma. Uiteindelijk worden de verschillende adviezen en uitkomsten betrokken bij de besluitvorming van de gemeente.

Ook kritisch? Juist welkom

Meedoen betekent niet dat je vóór de Smart Energy Hub, windenergie of een andere mogelijke oplossing moet zijn.

Juist verschillende meningen, vragen, twijfels en zorgen horen thuis in de Omgevingsadviesraad.

Een goede OAR heeft verschillende stemmen nodig: inwoners die kansen zien, inwoners die zorgen hebben, mensen die tegen bepaalde oplossingen zijn en mensen die eerst meer willen weten voordat ze een mening vormen.

Ook inwoners die zich normaal niet snel in dit soort discussies mengen zijn belangrijk. Het doel is juist om niet alleen de meest uitgesproken voor- of tegenstanders te horen, maar een breder beeld te krijgen van wat er in Hallum leeft.

Daarom vinden we het belangrijk dat inwoners zich vrij voelen om hun eigen vragen, zorgen en ideeën in te brengen, ook wanneer die afwijken van wat andere deelnemers vinden.

De rol van Doarpsbelang Hallum

Doarpsbelang Hallum neemt deel aan de Omgevingsadviesraad.

Daarbij hebben we geen vooraf vastgesteld standpunt vóór of tegen een concrete oplossing, zoals windenergie.

Binnen ons bestuur bestaan daar persoonlijk ook verschillende opvattingen over. Een persoonlijke mening van een bestuurslid is daarom niet automatisch het standpunt van Doarpsbelang Hallum.

Onze rol zien we vooral in het volgen van het proces en het verbinden van het dorp met wat daar wordt besproken.

We willen:

  • erop letten dat verschillende belangen en geluiden uit Hallum ruimte krijgen;
  • kritische vragen kunnen stellen;
  • informatie vanuit de OAR terugbrengen naar inwoners;
  • vragen, zorgen en ideeën uit het dorp meenemen;
  • helpen voorkomen dat er namens Hallum conclusies worden getrokken zonder dat duidelijk is wat inwoners daarvan vinden.

We vinden het belangrijk dat het energieprobleem serieus wordt aangepakt en dat er perspectief blijft voor bedrijvigheid, werkgelegenheid en leefbaarheid.

Dat betekent niet dat we daarmee automatisch instemmen met iedere mogelijke oplossing.

Wat gebeurt er uiteindelijk met de uitkomsten?

De OAR werkt toe naar een advies over het energievraagstuk in Hallum. De gemeente neemt dit advies mee bij het opstellen van het Energieprogramma Noardeast-Fryslân.

Dat advies hoeft niet uit één gezamenlijk standpunt te bestaan. Als deelnemers het over bepaalde onderwerpen niet eens worden, kunnen ook verschillende standpunten of oplossingsrichtingen worden meegenomen.

Uiteindelijk is het aan de gemeenteraad om besluiten te nemen over het Energieprogramma en, waar nodig, over verdere beleids- of ruimtelijke keuzes.

De Omgevingsadviesraad beslist dus niet zelf over bijvoorbeeld de komst van windmolens of andere energievoorzieningen.

Zelf meepraten of iets meegeven?

Heb je een vraag, zorg, idee of aandachtspunt over het energievraagstuk in Hallum? Laat het ons vooral weten.

Ook wanneer je kritisch bent op mogelijke ontwikkelingen horen we dat graag.

We vinden het belangrijk dat voldoende inwoners uit Hallum zelf betrokken zijn bij het proces.


Nieuws, verslagen en documenten

De Omgevingsadviesraad loopt gedurende meerdere maanden. Daarom houden we de voortgang op een aparte pagina bij.

Daar verzamelen we onder andere:

  • korte terugkoppelingen van bijeenkomsten;
  • verslagen en presentaties;
  • openbare documenten;
  • planning en komende bijeenkomsten;
  • ontwikkelingen rond het bewonersplatform;
  • andere relevante informatie uit het traject.

Zo blijft deze hoofdpagina de vaste uitleg over de OAR en kun je via de verdiepende pagina volgen wat er daadwerkelijk gebeurt.