Gemeente Noardeast-Fryslân

Energieprogramma Noardeast-Fryslân

Hoe wil de gemeente richting 2035 omgaan met energie, lokale opwek en een steeds voller elektriciteitsnet?

De gemeente Noardeast-Fryslân werkt aan een Energieprogramma voor de komende jaren.

Daarin wordt vastgelegd welke richting de gemeente op wil met energie, verduurzaming en lokale opwek. De blik ligt vooral op 2035, met als langere doelstelling een duurzame energievoorziening in 2050.

Het Energieprogramma gaat niet alleen over zonnepanelen of windmolens. Ook netcongestie, energieopslag, lokaal gebruik, bedrijvigheid, woningbouw en de vraag hoe inwoners en dorpen kunnen meeprofiteren spelen een rol.

Waarom komt er een Energieprogramma?

De manier waarop we energie gebruiken verandert snel.

Woningen gebruiken steeds vaker elektriciteit voor verwarming en vervoer. Bedrijven willen verduurzamen en elektrificeren. Tegelijk raakt het elektriciteitsnet op steeds meer plekken vol.

Daardoor is energie niet meer alleen een technisch onderwerp. Het raakt ook woningbouw, bedrijvigheid, werkgelegenheid, bereikbaarheid van het net en de leefomgeving.

De gemeente wil daarom meer samenhang aanbrengen in de verschillende ontwikkelingen.

In het Energieprogramma wordt onder andere gekeken naar:

hoeveel duurzame energie in 2035 nodig is;
hoeveel daarvan lokaal kan worden opgewekt;
hoe vraag en aanbod beter op elkaar kunnen worden afgestemd;
hoe het elektriciteitsnet zo goed mogelijk kan worden benut;
welke rol bewezen technieken zoals zon, wind en opslag kunnen spelen;
onder welke voorwaarden nieuwe ontwikkelingen mogelijk zijn;
hoe inwoners, dorpen en bedrijven kunnen meeprofiteren.

Uitgangspunten van de gemeente

De gemeenteraad heeft voor het Energieprogramma een aantal uitgangspunten meegegeven.

Zo ligt de nadruk op technieken die de komende jaren ook daadwerkelijk toepasbaar zijn. Ook wil de gemeente zoveel mogelijk werken volgens het principe lokaal opwekken en lokaal gebruiken.

Hoe beter vraag en aanbod in de omgeving op elkaar aansluiten, hoe minder druk dat kan geven op het elektriciteitsnet.

Daarnaast is een belangrijk uitgangspunt dat de Mienskip moet kunnen meeprofiteren van lokale energieprojecten. Daarbij wordt gekeken naar mogelijkheden voor lokaal eigendom en andere vormen van deelname.

Hoe dit uiteindelijk precies wordt ingericht, wordt in het verdere traject uitgewerkt.

Inwoners denken mee

Bij het opstellen van het Energieprogramma betrekt de gemeente inwoners en andere belanghebbenden op verschillende manieren.

Er zijn drie belangrijke participatietrajecten:

het Burgerforum Noardeast-Fryslân;
de Omgevingsadviesraad Hallum;
de Omgevingsadviesraad Betterwird in Dokkum.

De trajecten hebben ieder hun eigen onderwerp en schaal, maar de uitkomsten worden gebruikt bij het verder uitwerken van het Energieprogramma.

Burgerforum Noardeast-Fryslân

Het Burgerforum kijkt naar het energiebeleid voor de hele gemeente.

Ongeveer 30 inwoners gaan met elkaar in gesprek over keuzes rond lokale energieopwekking en de inrichting van het toekomstige energiesysteem.

Voorafgaand aan het Burgerforum kunnen inwoners deelnemen aan een online raadpleging. Daarin worden verschillende keuzes en dilemma's voorgelegd.

Onderwerpen kunnen bijvoorbeeld zijn:

hoeveel lokale energieopwek wenselijk is;
waar energievoorzieningen wel of niet passend zijn;
voorwaarden voor zonne- en windenergie;
lokaal eigendom;
hoe inwoners en dorpen kunnen meeprofiteren;
welke rol de gemeente daarbij moet spelen.

Het Burgerforum gebruikt de uitkomsten van de raadpleging als input en werkt toe naar een advies voor de gemeenteraad.

Meer over het Burgerforum en de online raadpleging

Opgave Burgerforum

Het Burgerforum krijgt de vraag mee hoe Noardeast-Fryslân in de toekomst lokale duurzame energie kan opwekken, op een manier die past bij onze gemeente en waarbij inwoners en dorpen kunnen meeprofiteren.

Daarbij gaat het onder andere om keuzes rond zon- en windenergie, locaties, lokaal eigendom en de voorwaarden waaronder nieuwe energieprojecten mogelijk zouden moeten zijn.

Wil je zelf meedenken?

Inwoners kunnen nog tot en met 27 september 2026 deelnemen aan de online raadpleging van de gemeente. De uitkomsten daarvan worden gebruikt als input voor het Burgerforum. Ga hier rechtstreeks naar de Online Raadpleging.

Ook kun je je aanmelden voor deelname aan het Burgerforum zelf via onderstaande knop.

Wil je vooral op de hoogte blijven van de ontwikkelingen rond het Energieprogramma? Dan kun je je aanmelden voor de nieuwsbrief via duurzaam@noardeast-fryslan.nl

Meld je aan voor het Burgerforum

Omgevingsadviesraad Hallum

Voor Hallum loopt daarnaast een apart lokaal traject.

Hallum heeft een relatief groot bedrijventerrein met een hoge energievraag. Door netcongestie wordt het voor bedrijven steeds moeilijker om uit te breiden, te elektrificeren en te verduurzamen.

Via de Omgevingsadviesraad Hallum gaan inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en andere betrokkenen met elkaar in gesprek over het energievraagstuk en mogelijke oplossingen.

Daarbij gaat het niet alleen over techniek, maar ook over onderwerpen als:

landschap en leefomgeving;
geluid en mogelijke overlast;
bedrijvigheid en werkgelegenheid;
lokale energieopwek;
lokaal eigendom;
mogelijke voordelen voor inwoners en het dorp.

De uitkomsten van de OAR Hallum worden meegenomen in de verdere uitwerking van het Energieprogramma.

Ga naar de Omgevingsadviesraad

Ook een Omgevingsadviesraad voor Betterwird

Een vergelijkbaar traject loopt voor bedrijventerrein Betterwird in Dokkum.

Ook daar spelen een hoge energievraag en problemen op het elektriciteitsnet. Via een eigen Omgevingsadviesraad worden inwoners, ondernemers en andere betrokkenen bij het lokale vraagstuk betrokken.

De trajecten in Hallum en Betterwird staan los van elkaar. De situatie, belangen en mogelijke oplossingen kunnen per locatie verschillen.

Wel leveren beide OAR'en input voor het bredere gemeentelijke Energieprogramma.

Hoe hangen de trajecten samen?

Kort samengevat:

Energieprogramma Noardeast-Fryslân
Het overkoepelende gemeentelijke programma voor energie richting 2035.

Burgerforum Noardeast-Fryslân
Gemeentebreed gesprek met inwoners over keuzes rond lokale energieopwekking en energiebeleid.

OAR Hallum
Lokaal participatietraject rond het energievraagstuk in en rond Hallum.

OAR Betterwird
Lokaal participatietraject rond het energievraagstuk op en rond bedrijventerrein Betterwird in Dokkum.

De gemeente gebruikt de uitkomsten uit deze verschillende trajecten bij het verder opstellen van het Energieprogramma. Uiteindelijk is het aan de gemeenteraad om hierover besluiten te nemen.

Wat betekent dit voor Hallum?

Voor Hallum is vooral de koppeling met de Omgevingsadviesraad belangrijk.

De OAR brengt lokale belangen, zorgen, kansen en mogelijke oplossingen in beeld. Daarmee krijgt Hallum een eigen plek binnen het bredere gemeentelijke energiebeleid.

Dat betekent niet dat er op voorhand al één oplossing vaststaat.

Juist via de OAR moet duidelijk worden welke belangen er spelen, welke mogelijkheden serieus onderzocht moeten worden en onder welke voorwaarden eventuele ontwikkelingen voor Hallum aanvaardbaar of interessant kunnen zijn.

Meer informatie en meedoen

De gemeente Noardeast-Fryslân houdt op haar eigen website een centrale pagina bij over het Energieprogramma, het Burgerforum en de Omgevingsadviesraden.

Daar vind je ook informatie over deelname, de online raadpleging en beschikbare documenten.

Energieprogramma gemeente Noardeast-Fryslân

Fyzje Hallum

wurkje oan moarn, mei de krêft fan hjoed